• Congres Divosa begrijpt de essentie van armoede

    Onder de titel 'Eigen Schuld?' organiseerde Divosa afgelopen vrijdag 15 september een congres over schulden en armoede. Het congres werd georganiseerd door HOEZO. Daarmee werd de titel compleet …Eigen Schuld? HOEZO! Het congres bestond uit een breed programma met lezingen, een politiek café met Kamerleden en workshops. De complexiteit en ontoegankelijkheid van het systeem en de problemen van burgers, schaamte, schaarste en het idee van eigen schuld, stonden hierbij centraal. Van bestuurders (Erik Dannenberg, voorzitter Divosa) tot onderzoekers (Will Tiemeijer van de WRR) en ervaringsdeskundige (Satcha Maduro-Valies) stelden zich kritisch op ten opzichte van het bestaande systeem. Allen vroegen om meer aandacht voor kwetsbare burgers en overstegen daarmee de opvatting van “eigen schuld”. Zelfredzaamheid blijkt voor grote groepen burgers een idee-fixe in onze “verwarrende“ samenleving. Federatie Opvang verzorgde ook een workshop “De betrekkelijkheid van financiële zelfredzaamheid”.

    Divosa - Erik Dannenberg
    Erik Dannenberg vertelde uit eigen ervaring in het verleden. Terwijl de studieschulden moesten worden afgelost, begaf zijn auto het voordat het krediet waarop deze was aangeschaft, was afgelost …..en dan. Over de stress en schaamte, maar ook het geluk dat je dan over een netwerk beschikt -ouders etc.- waar je terecht kunt. Erik Dannenberg gaf aan dat ruim 30% van de mensen met schulden GGZ problematiek hebben: behandelaars moeten daarmee aan de slag!  Als voorbeeld werd een afbeelding getoond die waarschuwde om niet op het ijs te gaan: Gevaar! Maar daarbij stonden ook hulpmiddelen om mensen te redden als ze door het ijs zakten. Zo moeten wij omgaan met schulden. Probeer mensen te waarschuwen, maar help hen als het toch misgaat.

    Mobilty Mentoring - Tamara Madern
    De enorme stress die armoede en schulden met zich meebrengen, werden ook door Tamara Madern (HU) in haar uiteenzetting over Mobility Mentoring verhelderd. Dit maakt dat compassie noodzakelijk is in de hulpverlening. Boeiend was de stevige stellingname van de WRR, waarbij werd ingegaan op het gebrek aan aandacht voor het “doenvermogen” van mensen. Het gaat dan om de capaciteit om in actie te komen bij problemen, met tegenslag om te gaan en vol te houden. Terwijl er wel aandacht is voor problemen als het gaat om denkvermogen (bijvoorbeeld LVB- hoewel dit ook nog te weinig is, werd opgemerkt door Federatie Opvang vanuit de zaal-), is er te weinig begrip voor dit aspect. De belangrijkste aanbevelingen uit “Eigen Schuld” passeerden nogmaals de revue: niet kunnen en niet willen is niet hetzelfde! Zorg voor vroegsignalering en ga niet over tot blind invorderen! Zorg als overheid dat je niet zomaar uitgaat van een rationalistisch perspectief. Zo werkt het in de praktijk niet! En zorg dat een kleine fout tot een kleine straf leidt en niet zoals nu tot grote gevolgen leidt.

    Ervaringsdeskundige
    Een prachtig voorbeeld werd verteld door ervaringsdeskundige Satcha Maduro-Valies. Als moeder van een meervoudig gehandicapt kind, dat dus veel zorg nodig had, raakte ze langzamerhand in de problemen. Door chronisch slaapgebrek raakte ze het overzicht kwijt, kwam in een burn-out en ging vermijdingsgedrag vertonen. Pas toen ze de bodem raakte, zocht ze hulp. Schaamte hield dat een hele lange tijd tegen. Ze geeft aan dat het enorm belangrijk is dat je mensen in je omgeving hebt die je steunen. En dat een hulpverlener die je perspectief laat zien echt een enorme steun is. Tegenwoordig heeft Satcha een eigen bedrijfje dat mensen helpt. Het bedrijf biedt een gecombineerd traject waarin schuldhulp, begeleiding en bewegen met succes worden gecombineerd.

    Politiek aan het woord
    In een gesprek met Kamerleden Linda Voortman (Groen Links), Jasper van Dijk (SP) en René Peters (CDA) werd ook door hen de complexiteit gehekeld. Peters: “We hebben problemen en die moeten we oplossen, maar daarvoor hebben we drie ministeries nodig”. De SP schreef een masterplan Schulden en armoede. De al vaak gehekelde toeslagen-systematiek kwam weer aan de orde. Ook de te rigide toepassing van de kostendelersnorm leidt tot veel ellende, aldus Linda Voortman. Geef gemeenten meer ruimte om maatwerk toe te passen. De rigiditeit van het systeem werd ook door Peters gehekeld. Rechtmatigheid is een dwangbuis geworden. Stop als overheid om hierop zo te sturen. Kijk naar wat we willen bereiken. Linda Voortman noemde verder de problemen met betrekking tot incasso bureaus, die hun boekje te buiten gaan en dreigen met bijvoorbeeld beslaglegging. Waarom geen voorbeeld aan Zweden nemen: een centraal incassobureau dat goed wordt aangestuurd. Maar het gaat ook om het gebrek aan bestaansmiddelen van mensen. SP stelde, met instemming van Groen Links, dat het minimum inkomen en de bijstand gewoon te laag zijn. Dat betekent dat mensen doorlopend het risico lopen door het ijs te zakken.

    Voor vragen kan contact worden opgenomen met mevrouw Karen van Brunschot, k.vanbrunschot@opvang.nl

Inlog voor leden close
De website van de Federatie Opvang is voor iedereen toegankelijk. Echter, alleen medewerkers van bij de Federatie Opvang aangesloten lidinstellingen hebben toegang tot:
- De besloten items van deze website;
- De ledennieuwsbrieven

Heeft u nog geen account, maar wilt u als lid graag toegang tot dit besloten gedeelte, dan kunt u hier een account aanvragen.

Hieronder kunt u met uw (werk) e-mailadres en bij registratie opgegeven wachtwoord inloggen voor toegang tot de niet-publieke onderdelen van deze website. En vraag hier een nieuw wachtwoord aan.